Lato chętnie klei się do ciała. Promienie słońca pozłacają skórę, wysokie trawy muskają gołe ramiona, a chłodne wody rzek i jezior koją opalone nogi. Już za chwilę długie, ciepłe wieczory staną się tylko wspomnieniem – ale te wakacyjne mają wyjątkową moc wgryzania się w pamięć. Wydaje się, że lato jest nie tylko magicznym czasem, kiedy wszystko jest możliwe – to także szalenie fotogeniczna pora roku, która zapisana na taśmie filmowej wdzięczy się bujną przyrodą, błyszczącą taflą jezior i czystym, bezchmurnym niebem (choć letni deszcz także ma swój czar).

W lipcu zapraszamy publiczność Kina Iluzjon do podróży wehikułem czasu – nie tylko wskrzesimy wspomnienia z dawno minionych lat, ale też zwrócimy się ku historii kina. „Zapamiętamy to lato” to przegląd filmów o dojrzewaniu, które w swojej bezpretensjonalności odwołują się do uniwersalnych doświadczeń widzów i widzek – każdy był kiedyś przecież w tym stanie nieustannego rozedrgania, jakim jest dorastanie. A że lato jest dla nastolatków czasem szczególnym – pełnym swobody, prób i błędów, pierwszych razów i porzucania dziecięcych marzeń – to właśnie letnie opowieści (jak nazwałby je zapewne mistrz eterycznego kina, Éric Rohmer) stoją w centrum tego przeglądu. Ponieważ zaś wakacje aż proszą się, by spojrzeć na nie przez soczewkę nostalgii, wszystkie filmy zaprezentujemy z taśm 35 mm – medium prosto z przeszłości.

Rozpoczniemy od wycieczek za miasto – bo dorastanie najgłębiej i najintensywniej przeżywa się wśród drzew i towarzystwie starych huśtawek. „Wycieczka na wieś” to opowieść o pierwszym zakochaniu, które wydarza się mimochodem, gdzieś między smacznym obiadem a krótkim spływem łódką. Jean Renoir w swoim poetyckim filmie uświęca młodość – wraz z jej zrywami i egzaltacją, które wszak zostawiają ślady w sercu i pamięci. Na polską wieś udamy się wspólnie z bohaterem „Płyną tratwy” w reżyserii Władysława Ślesickiego, nastoletnim Mietkiem. Chłopak ma co prawda sporo roboty, ale lato nie poczeka! Czas zakosztować dorosłości: zapalić pierwszego papierosa, zauroczyć się dziewczyną, otrzymać pierwszą wypłatę.

Pierwsze razy są zawsze ekscytujące – jawią się jako zakosztowanie zakazanego owocu albo próba zgłębienia jakiejś tajemnicy. Gdy 12-letni Edek przyjeżdża na wakacje do cioci, w pięknych okolicznościach przyrody poznaje Monikę – pełną sekretów dziewczynkę w słomianym kapeluszu. Tytułowe „Motyle” z filmu Janusza Nasfetera są w tej historii tyleż symbolem lata, co ulotnego szczęścia. Tę rozczarowującą prawdę o dorosłości – że „w życiu piękne są tylko chwile” – poznają także bohaterowie „Ona tańczyła jedno lato” w reżyserii Arnego Mattssona. Göran i Kerstin spędzają razem wakacje pełne miłości i spontaniczności, ale już wkrótce słońce zajdzie za horyzont, a wraz z nim marzenia i intensywność młodzieńczych uczuć.

Przegląd zwieńczy, nomen omen, „Koniec niewinności” – dziewczyński klasyk Lesli Linki Glatter, w którym spotkanie czterech przyjaciółek po latach wywoła wspomnienia nastoletnich rowerowych wycieczek, nocnego wywoływania duchów i pierwszych oznak rodzącej się świadomości, że nie ma ucieczki przed dorosłością. Dzieciństwo, podobnie jak lato, musi się skończyć, ale jego odpryski możemy przechowywać w pamięci na długie lata. Zapamiętajmy to lato – w jego nostalgicznej, filmowej odsłonie.

Patrycja Mucha-Smolińska (FINA)

Program

9 lipca (czwartek), godz. 18.00 „Wycieczka na wieś”, reż. Jean Renoir + „Płyną tratwy”, reż. Władysław Ślesicki [nośnik: taśma 35 mm]

16 lipca (czwartek), godz. 18.00 „Motyle”, reż. Janusz Nasfeter [nośnik: 35 mm]

23 lipca (czwartek), godz. 18.00 „Ona tańczyła jedno lato”, reż. Arne Mattsson [nośnik: taśma 35 mm] [DUBBING PL]

30 lipca (czwartek), godz. 18.00 „Koniec niewinności”, reż. Lesli Linka Glatter [nośnik: taśma 35 mm]